T&G Workshop Blog

T&G Workshop'un faaliyetleri ve faaliyet alanı ile ilgili haberler ve makaleler

İnternet Reklamcılığının İlkleri

İnternet kullanan herkesin gördüğü, çoğu kişinin ne olduğunu bilmediği, bizim devamlı olarak üzerinde konuştuğumuz ve çalıştığımız internet reklamları ilk çıktığı günden bugüne birçok değişime ve gelişime uğradı. Bu reklam türünün aslında 1990’ların başında doğmasına rağmen endüstrisi tahmin edilenden çok daha büyük ve teknolojisi git gide karmaşıklaşıyor. 20’li yaşlarda olmasına rağmen bu piyasanın sadece Amerika’daki harcaması 43 milyar $.

İnternette reklamlardan önce SPAM vardı ve SPAM’in geçmişi 1970lere kadar uzanıyor. İlk SPAM 1978 yılında ARPANET’ten alınan 400 kişilik bir listeye gönderilmiş. Arpanet’e şu anda kullandığımız internetin atası diyebiliriz. SPAM’in yaratıcısı ve babası ünvanını alan Gary Thuerk, doğu yakası kökenli bir şirketin pazarlama yöneticisidir ve şirketin batı yakasına ulaşması için SPAM’i üretir.


Peki, internet reklamcılığının nasıl başladığını ya da ilklerini hiç merak ettiniz mi? İşte size ilkler:

1993 - İlk internet reklamı satışı: Tıklanabilir ilk web reklamı Global Network Navigator tarafından Silikon Vadisi’nde çalışan bir hukuk firmasına satıldı.

1994 – İlk Banner: İnternette geçirdiğimiz süre boyunca belki de yüzlercesini gördüğümüz ve görmeye alıştığımız banner reklamları fikri 1994 yılında ilk ticari web dergisi olan HotWired ekibi tarafından ortaya çıkartılmış ve çalışmaları sonucunda ilk banner AT&T firmasının “You Will” kampanyası için hazırlanıp, yayınlanmıştır. Reklam alanı 3 aylığına 30.000$’a satılmış ve tıklama oranı %44 olmuştur.


1994 – Affiliate Marketing’in Doğuşu: Gelir paylaşımı fikri çok daha eskilere dayanmasına rağmen internette gelir paylaşımı World Wide Web’in doğumundan hemen sonra ortaya çıkmıştır. İlk defa satış ortaklığı programı konsepti ile tanıştıran şirket sanılanın aksine Amazon değil CDNow adlı bir şirkettir.  Affiliate marketing, müzik ile ilgili web sitelerinin albümlere yorum yaparak veya listeleyerek satın almak isteyen kullanıcıları CDNow’a yönlendirmesi ve bunun karşılığında bir komisyon almasıyla ortaya çıkmıştır. Amazon, CDNow’ın haklarını satın alarak 1996’da ortaklık programını  piyasaya sundu ve en bilinen affiliate network olmayı başardı.

1995 – İlk Sorgu Bazlı Reklam: Yahoo 1995’te yapısını değiştirerek sadece bir online rehber olmaktan çıkıp, anahtar kelimelere dayanan ilk reklamlarını yayınladı.

1996 – İlk AdExchange: Şu anda AdExchange olarak görev yapan DoubleClick’in 1996’da kurulması, banner endüstrisinin dönüm noktası olarak adlandırılabilir. Online reklam ile ilgili hizmetler sağlayan platform, online reklamcılığa farklı bir bakış açısı getirdi ve websiteleri ile reklamverenleri ortak bir platformda buluşturarak reklam alım-satımını iki taraf açısından da kolaylaştırdı.

1996 – Tıklama Başına Ödeme:Tıklama Başına Ödeme(PPC)” kavramı ilk defa Yahoo gibi bir online rehber olan Planet Oasis tarafından kullanıldı. (Bazı kaynaklarda PPC kavramının ilk defa GoTo.com taraından kullanıldığı yazıyor, GoTo.com PPC’ye PPM(Paid Placement Model) adını vermiştir.)

1998 – İlk Anahtar Kelime Açık Arttırması: Arama anahtar kelimelerine dayanan reklamlar için ilk açık arttırma GoTo.com tarafından 1998’de oluşturuldu. GoTo.com 2001 yılında ismini Overture olarak değiştirdi ve 2003’te Yahoo tarafından satın alındı.

2000 – Google AdWords: Arama motoru reklamcılığı için büyük bir adım olan Google AdWords 2000 yılında piyasaya sunulmasına rağmen, Tıklama Başına Ödeme kavramı 2002 yılında sisteme eklendi. PPC’den önce CPM(Bin Gösterim Başına Maliyet) kullanılıyordu. AdWords’un diğerlerinden farkı ise en yüksek fiyatı vermenin değil , daha ilgili ve daha iyi kullanıcı deneyimi sunmanın önemli olduğunu anlamasıydı.

2005 – Google Analytics: Google Adwords’ten birkaç yıl sonra web analizi aracı olan Google Analytics’i piyasaya sürdü.

2006 – Facebook Reklamları: Facebook kurulduktan iki yıl sonra Facebook reklamlarını başlattı.

2007 – AdSense: Google, AdSense for Mobile’ı kullanıma açarak, websitelerinin mobil tarayıcılar için optimize edilmelerini sağlayarak, standart websitelerinde kullanılan reklamların mobil için de kullanmalarını sağladı.

2007- Facebook Hedefleme Seçenekleri: Facebook, reklamverenler için kullanıcı demografiklerini hedefleme seçeneğini sundu.

2009 – Google Hedefleme: Google, Youtube ve reklam ağındaki diğer partnerlerinde ilgi alanlarına yönelik reklam vermenin testlerini yapmaya başladı.

2010 – Twitter: En çok kullanılan ikinci sosyal ağ olan Twitter, reklam modeli olan “Promoted Tweet” modelini 2010 yılında piyasaya sürdü.

2012 – Facebook reklamların kullanıcıların ana sayfalarındaki “Haber Kaynağı”nda görünmelerini sağladı.

2013 – Facebook video reklamlar için plan yaptıklarını duyurdu.

2013 – Google AdWords mobil cihazları daha etkili hedefleme amacıyla “Geliştirilmiş Kampanyalar”ı piyasaya sundu.

1990’ların başında başlayan bu serüvenin bu kadar gelişeceği ve çeşitleneceği kimsenin aklına gelmemiştir. 2014 ve sonrası için internet reklamcılığını ve bizleri neler bekliyor bilmiyoruz. Sabırsızlıkla bekliyoruz :)


Bu yazıyı internette araştırıp bulduğumuz bilgiler dahilinde hazırladık. Bir eksiğimiz, yanlışımız veya sizin eklemek istediğiniz bir şey varsa yorumlarınızı bekliyoruz.

Loading